Hoe anders is het toch elk jaar. Soms is het koud en nat, soms is het begin april al lente, zoals in 2024. En hoe is het nu? Droog, zonnig en koude nachten. Ach, we houden ons aan het schema.
Wild plukken in april
Een paar weken terug hadden we het Hongerkloofdiner: de wintergroenten raken op en de eerste blaadjes zijn er nog niet. Maar nu wel! We hebben al daslook gegeten. Maar nu kan je ook brandneteltoppen, zevenblad, look-zonder-look, jong paardebbloemblad, weegbree, een beetje hondsdraf, blaassilene en brave Hendrik (die hebben we in de moestuin) oogsten. Brave Hendrik is een fijne vroege “spinazie” en zevenblad heeft een fraai kruidig accent.
In april is er veel te doen. Misschien nog bedden voorzien van mest, compost, kali (houtas) en dergelijke (zie ons bemestingsplan). En we zaaien deze maand nog meer vorstgevoelige gewassen om ze na de IJsheiligen uit te planten. Door de vrijwel dagelijkse regenbuien hebben we de ruiten van de kassen nog niet kunnen bekalken. Vervelend, maar aan de andere kant: het is nog vaak genoeg bewolkt.
Gespreid zaaien
Wij zaaien gespreid, zodat we altijd wat hebben en nooit te veel. Zeg nooit nooit. Bijna nooit. Zie hier ons zaaiplan 2025 (document in MS Word).
Blik naar buiten
De bonen – Phaseolus vulgaris en P. coccineus – moeten tot begin/medio mei wachten, die kunnen geen vorst verdragen. Maar erwten en tuinbonen kunnen vroeg worden gezaaid/gelegd. De tuinbonen hebben we in februari al onder koud glas gelegd en de erwten medio maart direct in de moestuin. We vrezen door kou en nattigheid dat ze ter plekke zijn weggerot, we zullen zien. (Het is ons een keer eerder gebeurd.)
Blik in de kas

We zijn behoorlijk op schema, alleen de erwten (Zwitserse reuzen en Kola) hebben we nog niet gelegd. Jaren geleden hadden we ervaren dat de erwten in de koude, natte grond waren weggerot. Maar de komende dagen gaan ze de grond in.
Een blik in onze kas op 29 maart 2024. De zaailingen van Filderkraut en Bremer Scheerkohl (vermoedelijk Groninger snijmoes) staan alweer even buiten. In de kas de snijbieten, sla en meer. Kijk eens:
Het bemestingsplan voeren we stap voor stap uit. Aangezien we op goed doorlatende zandgrond tuinieren, willen we niet dat, door te vroeg te bemesten, veel voedingsstoffen wegspoelen voordat er gezaaid of geplant wordt.









Voorzaaien: is in bakjes met zaaigrond, pluggentrays of perspotjes
Begin-medio-eind: is ook afhankelijk van wat april wil
Binnen: in een onverwarmde kas
Koud glas: in de koude bak (min of meer hetzelfde als binnen)
Kolen | maand april | |
Spitskool | uitplanten | begin-medio |
Spruiten | uitplanten | begin-medio |
Palmkool | zaaien | medio-eind |
Koolrabi | uitplanten | begin-medio |
Koolrabi 2e x | zaaien in perspotjes | medio |
Rucola 2e x | buiten, ter plekke | medio |
Slagenradijs | uitplanten | begin-medio |
Bonen | ||
Tuinbonen Oldambster wierdebonen | Als niet ter plekke gelegd, maar voorgetrokken in een koude bak: uitplanten | medio |
Lablab Dolcis | voorzaaien binnen | begin-medio |
Bladgroenten | ||
Snijbiet | zaaien of als in maart voorgezaaid: uitplanten | begin |
Nieuw-Zeelandse spinazie | voorzaaien in potjes, binnen (kiemt traag) | begin |
Stengelsla | in bakje voorzaaien (er zijn verschillende varianten, die het bij bepaalde temperaturen beter of slechter doen.) | |
Little gem | uitplanten | begin-medio |
Little gem 2e x | binnen voorzaaien | begin-medio |
Vierjaargetijdensla | uitplanten | begin |
Bunte Forellenschluß | in bakje voorzaaien | begin |
Sla Twellose Gele | in bakje voorzaaien | begin |
Romeinse sla | in bakje voorzaaien | begin |
Sla Brown Goldring | in bakje voorzaaien | begin |
Boomspinazie | zaaien, ter plekke | begin |
Venkel | uitplanten | eind |
Wortelgewassen | ||
Pastinaak | ter plekke | eind |
Haverwortel | ter plekke (als al niet gezaaid) | begin-medio |
Schorseneer | ter plekke | eind |
Bieten | ter plekke | medio-eind |
Wortels (peen) | sommige gaan pas in mei, maar nu Oxhella, ter plekke | medio |
Witlo(o)f | ter plekke | eind |
Aardappels | (wij doen geen aardappels meer, eten ze te weinig en er is meer boeiends) | |
oca | ter plekke (geen aardappels sinds 2014, wel een “broertje” | begin |
Yacon | voortrekken binnen | begin |
Mashua (knolcapucien) | voortrekken binnen | begin |
Vruchtgewassen | ||
Tomaten | uitplanten in de kas of verpotten en binnen houden | |
Aubergine | ,, idem ,, | |
Komkommer | ,, idem ,, | |
Armeense komkommer | zaaien | begin |
Paprika | ,, idem ,, | |
Peper | ,, idem ,, | |
Tomatillo | ,, idem ,, | |
Suikermaïs | voorzaaien | begin-medio |
Butternut squash Anvers | voorzaaien | begin-medio |
Komkommer peppino | voorzaaien | begin-medio |
Pompoen | voorzaaien | begin-medio |
Chayote | de vrucht loopt al uit, in pot planten en daar houden tot IJsheiligen | |
Courgettes | voorzaaien | begin-medio |
Kalebas | voorzaaien | begin-medio |
Olijfkomkommer | voorzaaien | medio-eind |
Augurk Petit vert de Paris | voorzaaien | begin-medio |
Citre Mas Moineau | voorzaaien | medio |
Malabar spinazie | voorzaaien | medio |